Dolar 18,8305
Euro 20,2546
Altın 1.140,94
BİST 4.186,01
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 4°C
Çok Bulutlu
İstanbul
4°C
Çok Bulutlu
Per 5°C
Cum 6°C
Cts 7°C
Paz 8°C

Geçmişden bugüne Yerli ve milli sanayiye komplo dolu saldırılar!

Geçmişden bugüne Yerli ve milli sanayiye komplo dolu saldırılar!
21/01/2023 12:41
A+
A-

Yerli ve milli sanayiye komplo dolu saldırılar! Kimine satış yasağı geldi, kimi rekabete kurban edildi

DEVA Partisi Genel Başkanı Ali Babacan’ın, Türkiye’nin en önemli kalkınma hamlelerinden biri olan olan savunma sanayi atılımlarını hedef alması, geçmiş dönemlerde benzerlerini yaşadığımız acı dolu tecrübeleri akıllara getirdi.

 

Milli savunma sanayinin temellerini atan, Nuri Killigil, Şakir Zümre, Vecihi Hürkuş, Nuri Demirağ’ın girişimleri çeşitli komplolarla engellendi. Killigil, yerli savunma sanayiinin öncülerindendi. Havan mühimmatı, tapa, uçak bombası, tahrip kalıpları üretti. Fabrikasında şüpheli bir yangın sonrası patlamada işçileriyle birlikte vefat etti. Zümre, Atatürk’ün teşvikiyle açtığı silah fabrikasında yerli ve milli üretim yaptı. ABD’nin sözde yardım için ucuza gönderdiği uçak ve mühimmatla atımları sabote etti ve Zümre üretim alanını değiştirme zorunda kalıp soba üretimine geçti. Hürkuş’un teşebbüsleri de akamete uğratıldı. Demirağ’ın uçak fabrikası kapanmak zorunda bırakıldı.
DEVA Partisi Genel Başkanı Ali Babacan’ın, Savunma Sanayini ‘Dokunacağız’ diyerek hedef alması, akıllara geçmiş yıllarda sabote edilen milli savunma hamlelerini getirdi.

ŞÜPHELİ BİR YANGINLA SON BULDU
Milli mücadele döneminde, ele geçirilen askeri mühimmatı kullanılır hale getiren ve daha sonra kurduğu fabrikada; top, havan, uçaksavar mermi ve tapalarının yanı sıra uçak bombaları imal eden Nuri Killigil yerli savunma sanayinin öncülerinden biri olarak Türk tarihindeki yerini aldı. Milli savunmamız için dönemine göre kritik önem arz eden askeri mühimmatları üreten Killigil, Zeytinburnu’ndaki ilk fabrikasında çeşitli savunma ürünleri imal etmeye başladı.

 

Şair Zümre
Zeytinburnu’ndaki fabrikasını Sütlüce’ye taşıyan Killigil, 81 milimetre havan, mühimmat, tapa, uçak bombası, tahrip kalıpları da üretti. Killigil ayrıca, o dönem için temin edilemeyen 40 milimetrelik uçaksavar topları için mermi ve tapa da üretti. Killigil’in bu çabası, bugün dahi halen tam olarak aydınlatılamayan elim bir olay sonrası yarıda kaldı. Fabrikanın kimyahanesinde çıkan şüpheli bir yangın sonrası meydana gelen patlamada Nuri Killigil ve birçok işçi hayatını kaybetti

Nuri Killigil
SAVUNMA FABRİKASI SOBA İMALATHANESİNE DÖNDÜ
Türk savunma sanayisinin kilometre taşlarından olan Şakir Zümre’nin hikayesi de belleklerdeki tazeliğini koruyor. Cumhuriyetin ilk dönemlerinde Atatürk’ün teşvikiyle açtığı silah fabrikasını 1940’lı yıllardan sonra soba fabrikasına dönüştürmek zorunda kaldı. 1925 yılında Türk Sanayi Harbiye ve Madeniye Fabrikası’nı kuran Zümre, burada ordunun silah ve cephane ihtiyaçlarını giderecek mühimmatlar üretti. Türk Hava Kuvvetlerinin ilk bombardıman uçaklarının kullandığı bombaların büyük bir bölümü bu fabrikada üretildi. Deniz Kuvvetleri için mayın bombaları ve fişekler de yine bu fabrikada imal edildi. 2. Dünya Savaşı’nın ardından ABD’nin “yardım” adı altında ücretsiz ya da ucuz fiyatla gönderdiği uçak ve mühimmatlarla Türkiye’nin savunma sanayi alanında atılımlarını sabote etti. Zümre, üretim alanını değiştirmek zorunda kaldı ve soba üretimine geçen fabrika 1970 yılında kapandı.

Nuri Demirağ
HAVA YOLU ŞİRKETİNİ KAPATMAK ZORUNDA KALDI
Cumhuriyetin ilk yıllarında ürettiği ve ‘Vecihi’ adını verdiği uçak serileriyle siyasi tarihimizde önemli bir yeri olan Vecihi Hürkuş’un teşebbüsleri de akamete uğratıldı. 1912 yılında Tayyare Makinist Mektebi’nden mezun olan Hürkuş’un, uçaklara olan ilgili yaşamının sonuna kadar devam etti. Hürkuş, milli mücadele döneminde düşman askerlerinden kalan uçak malzemelerinden yararlanarak projesini hazırladığı ilk uçağı “Vecihi K VI’yı yaptı. 1926’da “Junkers A.35” uçağının tecrübe edilmesi görevini başarıyla yerine getiren Hürkuş, TOMTAŞ’ın 14 kişilik 3 motorlu “Junkers G.24”, diğeri altı kişilik tek motorlu “Junkers F.13” yolcu tayyareleriyle Ankara-Kayseri arasında ulaşım uçuşları yaptı. 1927’de yapılan bu seferler ülkedeki ilk hava yolları uçuşları sayıldı. Hürkuş Hava Yolları’nı kurmasına rağmen, sefer yapılmayan şehirlere uçuş koyma izni alamaması sonrası şirketini kapattı.

A SINIFI YOLCU UÇAĞININ SATIŞINA İZİN VERİLMEDİ
Soyadını demir yolu yapımlarındaki rolü nedeniyle Atatürk tarafından verilen Nuri Demirağ, ilk uçak fabrikası ve yerli paraşüt gibi önemli icraatlara imza attı. Demirağ ilk uçak fabrikasını 1936 yılında İstanbul’da kurdu. Demirağ ismini simgeleyen “Nu.D-36” ilk tek motorlu uçak üretildi. 1941 yılında tamamen Türk yapımı olan ilk uçak İstanbul’dan Divriği’ye uçtu. 1944 yılında “Nu.D-38” serisi uçaklar dünya havacılığı yolcu uçakları A sınıfına alındı. 1946 yılında yurtdışına uçak satışının yasak olması nedeniyle daha fazla ayakta kalamayan fabrika kapanmak zorunda kaldı.

 

 

 

 

 

KAYNAK: TÜRKGÜN / Sabah