Mehmet Emin Resulzade: Azerbaycan Cumhuriyeti’nin Kurucusu

Mehmet Emin Resulzade: Azerbaycan Cumhuriyeti’nin Kurucusu

Mehmet Emin Resulzade, Azerbaycan Cumhuriyeti’nin kurucularından biri olarak tarihe adını altın harflerle yazdırmış bir liderdir. “Bir kere yükselen bayrak, bir daha inmez” sözleriyle hafızalara kazınan Resulzade, Azerbaycan’ın bağımsızlık mücadelesinin sembol isimlerinden biridir. Vefatının 71. yılında, onun anısını yaşatmak ve katkılarını hatırlamak önemlidir.

Hayatı ve Mücadelesi

Doğum ve Gençlik Yılları

Resulzade, 31 Ocak 1884’te Bakü’nün Novhanı köyünde dünyaya geldi. Genç yaşlardan itibaren siyasetle ilgilendi ve Çarlık rejimine karşı çeşitli siyasi parti ve örgütlerde faaliyet gösterdi. Çeşitli gazete ve dergilerde yazılar kaleme aldı.

Siyasi Kariyeri

Resulzade, 1903 yılından itibaren Azerbaycan’da millî bilincin gelişmesinde önemli rol oynayan derneklerde yer aldı. 1911 yılında Türkiye’ye göç ederek Türk aydınları ile tanıştı ve onların fikirlerinden etkilendi.

1913’te Bakü’ye döndü ve Müsavat Partisi’ne katıldı. Partinin yayın organı olan Açıksöz gazetesinin başyazarlığını yaparak “Türkleşmek, İslamlaşmak, muasırlaşmak” düşüncesini savundu.

Azerbaycan Cumhuriyeti’nin Kuruluşu

1917 yılında Bolşevik İhtilali sonrasında Azerbaycan Millî Şûrası’nın başkanlığına seçildi. 28 Mayıs 1918’de Azerbaycan Cumhuriyeti’nin kuruluşunu resmen ilan etti. 4 Haziran 1918’de Osmanlı Devleti ile dostluk ve iş birliği anlaşmasına imza attı.

Sonraki Yıllar ve Vefatı

Bolşeviklerin Azerbaycan’ı işgalinin ardından tutuklanan Resulzade, Sovyetler Birliği’nden ayrılarak Avrupa’da çeşitli ülkelerde yaşadı. 1947 yılında Türkiye’ye yerleşti ve Türk vatandaşı oldu. 1949’da Azerbaycan Kültür Derneği’ni kurarak ülkesinin durumunu anlatmaya devam etti.

Resulzade, 6 Mart 1955’te Ankara’da vefat etti ve Cebeci Asri Mezarlığı’na defnedildi. Türkiye’de birçok cadde ve okul onun ismini taşıyarak anısını yaşatmaya devam etmektedir.

Mirası

Resulzade’nin, Azerbaycan’ın bağımsızlık mücadelesine ve modern milli kimliğin oluşumuna olan katkıları, bugün de Azerbaycan ve Türk Dünyası için büyük önem taşımaktadır. Onun mücadelesi ve fikirleri, Sovyetler Birliği’nin yıkılmasıyla daha da değer kazanmıştır. Resulzade’nin hayatı, bağımsızlık ve özgürlük yolunda ilham verici bir örnek olarak nesiller boyu hatırlanacaktır.

Kaynak: Türkgün / TRT Haber