Çalışan ve İşverenler İçin Mesai Takibinde Yeni Dönem
# Çalışan ve İşverenler İçin Mesai Takibinde Yeni Dönem
Milyonlarca çalışan ve işvereni ilgilendiren yeni düzenlemeler, iş yerlerinde kullanılan izleme ve denetim uygulamalarını önemli ölçüde değiştirdi. Kişisel Verileri Koruma Kurumu (KVKK) ve üst yargı organlarının aldığı emsal kararlarla, biyometrik mesai takip sistemlerinin kullanımı ciddi şekilde sınırlandı.
Biyometrik Verilerin Kullanımı Sınırlandı
Yüz tanıma, parmak izi ve göz taraması gibi biyometrik sistemlerin, hassas kişisel veri niteliği taşıdığı için sınırlandırılması kararlaştırıldı. KVKK, bu tür verilerin yüksek risk taşıdığını ve geri dönülemez güvenlik riskleri oluşturduğunu belirterek, çalışanların rızası olsa bile bu sistemlerin kullanılamayacağını ifade etti. Danıştay ve Anayasa Mahkemesi de bu kararı destekler nitelikte emsal kararlar aldı.
Gizli Kamera ve Ses Kaydı Yasal mı?
Çalışanların haberi olmadan yapılan gizli kamera ve ses kayıtları, hukuka aykırı kabul ediliyor. İşverenler, yalnızca meşru bir gerekçeyle ve personeli önceden bilgilendirerek izleme yapabilir. Aksi durumda bu tür kayıtlar özel hayatın gizliliğini ihlal eder ve Türk Ceza Kanunu kapsamında suç sayılır. Çalışanlar, bu tür durumlarda iş sözleşmelerini feshedebilir ve hukuki yollara başvurabilir.
Kamera Kurulumuna Getirilen Sınırlar
Kameraların sadece ortak kullanım alanlarında ve güvenlik amacıyla yerleştirilebileceği belirtiliyor. Tuvaletler, soyunma odaları ve personel dinlenme alanları gibi özel alanlarda kamera bulundurulması yasaktır. Ayrıca, çalışanların kilitli dolapları da izlenemez.
Kamera Kayıtlarının Saklanması
Kamera kayıtlarının saklanması için “makul süre” ilkesi dikkate alınıyor. Genellikle bir ay süreyle saklanan kayıtlar, adli bir olay yaşanması durumunda daha uzun süre muhafaza edilebilir. Ancak gizli kameralarla elde edilen görüntüler delil sayılmaz.
Mesai Takibinde Alternatif Yöntemler
Biyometrik sistemlerin yasaklanmasının ardından, işletmelerin daha basit ve ölçülü yöntemler tercih etmesi gerekiyor. Şifreli sistemler, manuel imza listeleri, PIN kodu uygulamaları ve turnike kartları gibi yöntemler, mesai takibinde kullanılabilir.
Mobbing ve Sürekli Gözetim
Kamera kayıtları, genel güvenlik amacıyla yapıldığında mobbing sayılmaz. Ancak işverenin sürekli ve kesintisiz izleme yapması, çalışanları baskı altında tutması durumunda mobbing iddiası gündeme gelebilir.
Kurallara Uymayanlara Ağır Cezalar
Biyometrik veri işlemeyi sürdüren işletmelere 2026 yılı için belirlenen idari para cezaları, 256.357 TL ile 17.092.242 TL arasında değişecek. Çalışanlarını veri işleme faaliyetleri hakkında bilgilendirmeyen işverenler de ciddi cezalarla karşılaşacak.
Evden Çalışma ve Kamera Takibi
Uzaktan çalışma modelinde, çalışanın evi veya odası kayıt altına alınamaz. Bilgisayar kamerası üzerinden sürekli izleme yapılamaz. İşverenler yalnızca iletişim ve iş takibi amacıyla görüntülü toplantılar gerçekleştirebilir. Çalışanlar bu tür izleme taleplerini reddetme hakkına sahiptir.
Kaynak: Türkgün / sabah.com.tr