İnsansız Hava Araçları İçin Yeni Düzenlemeler

# İnsansız Hava Araçları İçin Yeni Düzenlemeler

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM), son yıllarda sayıları ve kullanımları hızla artan İnsansız Hava Araçları (İHA) için yeni düzenlemeler içeren “İnsansız Hava Aracı Sistemleri Talimatı” taslağını hazırladı. Genel görüşe sunulan bu taslak, İHA’ların tasarımından üretimine, piyasaya arzından Türk hava sahasında işletilmesine kadar birçok alanda emniyet, güvenlik ve teknik usul ve esasları yeniden düzenliyor.

Uçuş İzni Alma Zorunluluğu

İHA operasyonları risk derecesine göre üç sınıfta ele alınıyor: açık, özel ve sertifikalı. Sertifikalı kategorideki İHA’lar, kalabalık insan grupları üzerinde uçabilecek ve insan veya tehlikeli madde taşımacılığında kullanılabilecek. Yabancı tescilli İHA’lar için ise uçuş izni almak şart olacak ve bu izin en az 20 gün önceden alınmalı. Tarım ve Orman Bakanlığınca ruhsatlandırılmış İHA sistemleri, bitki koruma ürünlerinin uygulanmasında veya tehlikeli madde taşımacılığı kapsamında değerlendirilmeyecek.

Anlık Konum Takibi

SHGM, Türkiye’de İHA sistemlerine ilişkin tescil, kayıt, denetim ve yetkilendirme süreçlerini yürütmekle yetkilidir. Bu kapsamda, İHATTYS adlı sistem kurulacak ve işletilecek. Bu sistem sayesinde İHA’ların anlık konum takibi ve uçuş emniyeti tespitleri merkezi olarak yapılabilecek. İHATTYS üzerinden yapılacak bildirimler yeterli olacak ve ek operasyonel yetkilendirme aranmayacak.

Para Cezaları ve İdari Yaptırımlar

Talimat hükümlerine aykırı hareket edenler için Türk Sivil Havacılık Kanunu ve SHGM tarafından verilecek idari para cezaları hakkında yönetmelik hükümleri uygulanacak. Emniyet denetimleri sonucu tespit edilen ihlallerde, işleticilerin operasyonel yetkilendirmeleri sınırlandırılabilir, askıya alınabilir veya iptal edilebilir. Kurumdan gerekli izinler alınmadan yapılan uçuşlarda ise idari yaptırım uygulanacak ve suç teşkil eden fiiller için Cumhuriyet Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulunulacak.

Yaş Sınırı ve Pilot Yükümlülükleri

Uzaktan pilotlar için belirlenen yaş sınırı 16 olacak. Ancak, “C0 sınıfı” İHA’lar ve 500 gram altındaki İHA’ların kullanımında 16 yaş sınırı aranmayacak, yeter ki 16 yaşından büyük yetkin bir pilotun denetimi altında olsun. İşletici ve pilotlar, İHA’nın terör ve yasa dışı kullanımına karşı önlem almakla yükümlü olacaklar.

Yabancı Tescilli İHA’lar İçin İzin Süreci

Yabancı tescilli İHA’lar, Türk hava sahasında operasyon yapabilmek için en az 20 gün önceden Genel Müdürlüğe başvuru yapmalı ve izin almalı. Acil durumlar gibi öngörülemeyen hallerde ise başvuru süresi kısaltılabilir veya geçici uçuş izni verilebilir.

Kayıt Zorunluluğu

Özel veya sertifikalı kategoride operasyon yapanlar ile açık kategoride azami kalkış ağırlığı 500 gram ve üstü olan veya üzerinde kamera, mikrofon gibi sensörler bulunan İHA’lar, Genel Müdürlüğün sistemine kayıt yaptırmak zorunda olacak. Kayıtlar, diğer ilgili kurumların sonuçlandırmasını takiben en geç 15 iş günü içinde tamamlanacak.

Bu yeni düzenlemelerle, İHA’ların güvenli ve kontrollü bir şekilde kullanılması hedefleniyor. İHA’ların kayıt altına alınması, uçuş izinlerinin düzenlenmesi ve emniyet denetimlerinin yapılması, hava sahasının daha güvenli hale gelmesine katkı sağlayacak.

Kaynak: Türkgün / / İhlas haber Ajansı/